Sezon na jagody leśne, czyli borówki czarne, trwa w Polsce zwykle od połowy czerwca do końca sierpnia. Najwięcej owoców pojawia się w lipcu. Ciepła wiosna może przyspieszyć dojrzewanie, a przymrozki lub susza przesunąć początek zbiorów. W niektórych miejscach pojedyncze jagody można znaleźć jeszcze we wrześniu.
Kiedy zaczyna się sezon na jagody?
Pierwsze dojrzałe owoce borówki czarnej pojawiają się najczęściej w drugiej połowie czerwca, choć lokalnie mogą być dostępne nieco wcześniej. Lipiec to zwykle najobfitszy miesiąc – jagody są wtedy dojrzałe, soczyste i łatwo znaleźć większe skupiska krzewinek. Pod koniec sierpnia owoców jest mniej, a we wrześniu spotyka się je już tylko sporadycznie.
Jagód leśnych warto szukać w lasach iglastych i mieszanych, szczególnie na kwaśnych glebach, leśnych polanach, wrzosowiskach i torfowiskach. Lepiej wybierać miejsca oddalone od ruchliwych dróg, ponieważ roślinność przy trasach może być narażona na zanieczyszczenia.
Gdzie można legalnie zbierać jagody?
Zbiór owoców na własne potrzeby w lasach państwowych jest bezpłatny i co do zasady legalny, o ile nie niszczy roślin ani środowiska. Inaczej wygląda sytuacja w lesie prywatnym – przed wejściem i zbiorem trzeba uzyskać zgodę właściciela.
Najważniejsze zasady dotyczące zbierania jagód są następujące:
- Zbieraj ręcznie – używanie grzebieni, grabek i innych maszynek może uszkadzać krzewinki i jest zabronione. Za naruszenie przepisów może grozić mandat do 500 zł.
- Nie zbieraj owoców w parkach narodowych ani rezerwatach przyrody, gdzie obowiązują ograniczenia dotyczące pozyskiwania roślin.
- W lesie prywatnym zapytaj właściciela o zgodę na wejście i zbiór.
- Wybieraj stanowiska oddalone od dróg, zakładów przemysłowych i innych źródeł zanieczyszczeń.
Nie jedz jagód od razu po zerwaniu. Na owocach mogą znajdować się bakterie, zanieczyszczenia oraz jaja pasożytów przenoszone przez dzikie zwierzęta.
Jak bezpiecznie przygotować jagody do jedzenia?
Największe znaczenie ma higiena. Bąblowica jest chorobą pasożytniczą wywoływaną przez larwy tasiemców z rodzaju Echinococcus. Jaja pasożyta mogą trafić na nisko rosnące owoce wraz z odchodami lisów lub psów. Zakażenie jest rzadkie, ale choroba może przez wiele lat nie dawać wyraźnych objawów, dlatego jagód nie należy próbować prosto z krzaka.
Mrożenie nie niszczy jaj tasiemca. Owoce przeznaczone do zamrożenia również trzeba wcześniej dokładnie umyć. Najbezpieczniejsza jest obróbka termiczna, na przykład gotowanie, pieczenie lub podgrzewanie w przetworach. Dotyczy to zwłaszcza dzieci, kobiet w ciąży i osób z obniżoną odpornością.
Przed zjedzeniem jagód wykonaj następujące czynności:
- Usuń liście, igły, szypułki, piasek i owoce uszkodzone lub spleśniałe.
- Przełóż jagody partiami na sitko i płucz je pod bieżącą wodą.
- Delikatnie pocieraj owoce podczas płukania, aby usunąć zanieczyszczenia z ich powierzchni.
- Opcjonalnie przepłucz je w wodzie z niewielkim dodatkiem octu, soku z cytryny lub kwasku cytrynowego, a następnie ponownie opłucz czystą wodą.
- Po kontakcie z owocami, ziemią i wyposażeniem używanym w lesie dokładnie umyj ręce.
- Jeśli chcesz ograniczyć ryzyko związane ze spożyciem surowych owoców, wybierz jagody po obróbce termicznej.
Świeże jagody można wykorzystać na surowo dopiero po starannym umyciu. Do dżemów, kompotów, ciast czy jagodzianek najlepiej użyć owoców oczyszczonych, a następnie poddanych działaniu wysokiej temperatury.
Najkrócej mówiąc, na jagody leśne najlepiej wybrać się od połowy czerwca do końca sierpnia, a na największe zbiory trafić w lipcu. Owoce zbieraj ręcznie, poza obszarami chronionymi i z dala od dróg, a przed jedzeniem dokładnie je umyj lub poddaj obróbce termicznej.
Artykuł nie stanowi porady medycznej i powstał wyłącznie w celach informacyjnych. W przypadku niepokojących objawów po spożyciu owoców skontaktuj się z lekarzem.
